субота, 20. мај 2017.

Azbuka ćirilica

Azbuka ćirilica




Nema sigurnih podataka u istorijskim izvorima o tome kako je i kada nastala prva azbuka, odnosno ćirilica. Naša Maštovita azbuka pomaže deci da lakše nauče kako se koristi ćirilica.

Azbuka ćirilica
Azbuka ćirilica

Podaci koji svedoče o tome kada je nastala prva azbuka ili ćirilica, nisu pouzdani i jedinstveni i variraju u zavisnosti od izvora. Prema nekim zapisima, prva azbuka nastala je krajem IX veka, dok je prema drugim zapisima, nastala nešto kasnije, odnosno početkom X veka.
Neki smatraju da je ćirilicu sastavio Ćirilo za svoj misionarski rad u Velikoj Moravskoj, drugi zasluge pripisuju Ćirilovom bratu Metodiju, a treći kao Šafarik nekom od Ćirilovih učenika, u prvom redu Sv. Klimentu Ohridskom. U žitiju Sv. Klimenta Ohridskog koje je napisao ohridski arhiepiskop Dimitrije Homatijan, a koje je sačuvano u rukopisu iz XIII veka, piše da je Kliment "izmislio radi veće jasnoće i drugačije znake za slova, nego što ih je bio izmislio mudri Ćirilo".
Najstariji ćirilični spomenik je Samuilov natpis iz 993. godine koji je pronađen u Makedoniji, u selu German blizu Prespanskog jezera.
Pouzdano se zna, da se azbuka temelji na prvom slovenskom pismu, odnosno na glagoljici, ali i na grčkom unicijalnom pismu iz IX veka, koje se još zove i ustavno. Iz ustavne ćirilice razvila se vremenom, preko poluustavnog oblika, crkvena i svetovna azbuka, kojima se danas još služe Srbi, Rusi, Ukrajinci, Bugari i drugi narodi.
Preko Srba i Bugara ćirilica je postala i rumunsko nacionalno pismo, kojim su se Rumuni služili sve do 1860. kada je službeno ukinuta. Poslednji kalendar štampan ćirilicom na rumunskom jeziku izašao je 1911. godine. Ćirilica je bila u upotrebi i kod Hrvata, osobito u Bosni, a u Poljičkoj republici, blizu Splita, upotrebljavana je do ukidanja te republike, početkom XIX veka.


Нема коментара:

Постави коментар